Ja një rregull që shumica e emigrantëve e zbulon pikërisht në momentin e gabuar. Vitet e sigurimit i keni bërë në Shqipëri. Kushtet i plotësoni. Pensioni është i juaji, i llogaritur, i miratuar, dhe ju rritet çdo muaj. Dhe nëse jetoni në një vend që s’ka marrëveshje sigurimesh shoqërore me Shqipërinë, paratë ju presin në Shqipëri, sepse ligji shqiptar i paguan pensionet e pleqërisë vetëm brenda vendit, përveçse kur një marrëveshje dypalëshe thotë ndryshe.
Për një pensionist shqiptar në Toronto, Londër, Athinë a Nju Jork, “pensioni juaj është gati” do të thotë “pensioni juaj është gati në Shqipëri”.
Si funksionon në praktikë
Pensioni disbursohet në Shqipëri, historikisht me para në dorë në sportelet e Postës Shqiptare, gjithnjë e më shumë në një llogari bankare në lekë sipas ligjit për llogarinë e pagesave me shërbime bazike. Nuk ju transferohet në bankën e vendit ku jetoni. Rrugët tuaja janë tri:
E tërhiqni vetë kur udhëtoni. Shumat e mbledhura paguhen kur paraqiteni, me indeksimet dhe shpërblimet e fundvitit brenda, pa asnjë dokument shtesë.
Autorizoni dikë. Me një prokurë — që ka afat të kufizuar dhe duhet rinovuar — një familjar ose i afërm në Shqipëri mund ta tërheqë në emrin tuaj. Kështu tërhiqen sot shumica e pensioneve të emigrantëve: nga një vëlla a një fëmijë, në sportelin e postës, ditën e punëve të dikujt tjetër.
Një llogari bankare shqiptare, të cilën ju ose personi i autorizuar e operoni sërish brenda sistemit shqiptar.
Dhe një orë që duhet respektuar: pensioni i grumbulluar tërhiqet në çdo kohë, por brenda 36 muajve. Lini të kalojnë më shumë se tre vjet pa e tërhequr, dhe muajt përtej asaj dritareje nisin të digjen. Humbisni mjaft kohë, nga sëmundja, nga letrat, nga një pandemi, dhe humbisni para që i keni fituar tashmë.
Kë godet
Jo ata që mbulohen nga marrëveshjet. Shqipëria ka marrëveshje dypalëshe në fuqi me Italinë, Gjermaninë, Austrinë, Belgjikën, Luksemburgun, Çekinë, Hungarinë, Zvicrën, Turqinë, Maqedoninë e Veriut, Kosovën dhe Kanadanë, dhe ato parashikojnë eksportueshmërinë e përfitimeve.
Godet gjithë të tjerët, dhe mes tyre tri mungesat më të mëdha:
- Greqinë, diasporën më të madhe, pa marrëveshje dhe, në rastin më të mirë, asnjë para 2030-ës
- Shtetet e Bashkuara dhe Britaninë e Madhe, të dyja veç në listën e shtatëmbëdhjetë vendeve me të cilat Shqipëria thotë se po negocion
- Spanjën, Francën, vendet nordike, Australinë dhe pjesën më të madhe të hartës
Një shqiptare që doli në pension dhe shkoi të rrijë pranë nipërve në Çikago është në të njëjtën gjendje me një në Athinë: shteti ia paguan pensionin në një zyrë poste në Lushnjë, dhe është halli i saj të shkojë ta marrë.
Krahasimi që duhet ta turpërojë dikë
Në prill 2026 qeveria çoi një projektligj — ende në shqyrtim në Kuvend ndërsa shkruhet kjo — që i përjashton nga tatimi pensionet e huaja për ata që vendosen në Shqipëri, hapur me qëllimin për të tërhequr emigrantët e dalë në pension dhe pensionistët e huaj drejt “ekonomisë së argjendtë”.
Vërini të dyja politikat krah për krah. Nëse sillni një pension gjerman në Shqipëri, shteti heq dorë nga taksat për t’ju mirëpritur. Nëse e keni fituar një pension shqiptar dhe jetoni në një vend pa marrëveshje, shteti nuk jua dërgon paratë tuaja. Pensionet e huaja lakmohen. Pensionet shqiptare mbahen peng të gjeografisë. Të dyja politikat i shkroi e njëjta klasë zyrtarësh, dhe të dyja marrin kuptim në çastin që vëreni kush voton ku: pensionistët brenda Shqipërisë votojnë në qarqe që zgjedhin deputetë, kurse pensionistët jashtë nuk zgjedhin njeri.
Ç’të bëni tani
Nëse jeni pranë pensionit jashtë vendit: aplikoni për pensionin shqiptar sapo t’i plotësoni kushtet, mos e lini të fjetur; bëjeni prokurën për një njeri të besuar herës tjetër që jeni në Shqipëri (ose përmes konsullatës); dhe vini një kujtesë për orën 36-mujore.
Nëse jeni vite larg: kontrolloni që tani historikun tuaj kontributiv në Shqipëri, dhe nëse jeni nën minimumin 15-vjeçar, shihni sigurimin vullnetar, që shtetasit shqiptarë e paguajnë nga kudo me një kuotë mujore të sheshtë. Pesëmbëdhjetë vite sigurim janë ndryshimi mes të pasurit të këtij halli dhe të mospasurit asgjë për të tërhequr.
Nëse vendi juaj është në listën e negociatave: SHBA-ja, Britania, Greqia, Spanja e të tjera janë, në parim, në radhë. Radhët lëvizin kur dikush mban përgjegjësi për to. Aktualisht s’mban njeri. Kjo s’është metaforë, është një vend pune që nuk ekziston, dhe krijimi i tij është e vetmja kërkesë e kësaj lëvizjeje.
Jepi radhës dikë që duhet të përgjigjet për të. Shto emrin dhe qarkun tënd të origjinës — numërohu si votues, jo thjesht si mbështetës.